Tuesday, June 30, 2009

Νοσογόνος παχυσαρκία




Ο Δείκτης Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) είναι το πηλίκο του βάρους δια του ύψους στο τετράγωνο.

Δείκτης Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) = Βάρος (kg) / Ύψος2 (m)

Φυσιολογικό βάρος έχουν τα άτομα με ΔΜΣ 18,5-24,9.
Τα άτομα με ΔΜΣ 25-30 είναι υπέρβαρα.
Εκείνα που έχουν άνω των 30 θεωρούνται παχύσαρκα.
Από ΔΜΣ 35 και πάνω η παχυσαρκία είναι 2ου βαθμού και ο κίνδυνος για την υγεία του ατόμου είναι σοβαρός.
Από ΔΜΣ 40 και πάνω ο κίνδυνος είναι πολύ σοβαρός και η παχυσαρκία χαρακτηρίζεται νοσογόνος.

Στην Ευρώπη το 40% των ανδρών και το 30% των γυναικών είναι υπέρβαροι και άλλο ένα 20% των ανδρών και 25% των γυναικών θεωρούνται παχύσαρκοι. Η επίπτωση της παχυσαρκίας στην Ελλάδα είναι η υψηλότερη στην Ευρώπη.

Η παχυσαρκία είναι πολυπαραγοντική νόσος. Η αιτιολογία της νόσου αποδίδεται στη μεγάλη και συνεχιζόμενη ανισότητα μεταξύ ενεργειακής πρόσληψης και ενεργειακής κατανάλωσης που οδηγεί σε θετικό ισοζύγιο ενέργειας και πρόσληψη βάρους. Επηρεάζεται κατά 30-40% από γενετικούς παράγοντες που αφορούν ορμόνες, υποψήφια γονίδια και γενετικά σύνδρομα και κατά 60-70% από περιβαλλοντικούς που συμπεριλαμβάνουν διατροφικούς παράγοντες, φυσική δραστηριότητα και ψυχοπαθολογία. Η νόσος αυτή, προδιαθέτει και προκαλεί κάποιες από τις σοβαρότερες ασθένειες της εποχής μας και έχει μάλιστα αποδειχθεί ότι μικρή απώλεια βάρους έχει ευεργετικά αποτελέσματα. Κάποιες από αυτές είναι η ινσουλινοαντίσταση και υπερινσουλιναιμία, μη ινσουλινοεξαρτώμενος σακχαρώδης διαβήτητης, στεφανιαία νόσος, υπέρταση, καρκίνος κ.α.

Μη χειρουργική επέμβαση :

Πολλοί άνθρωποι, οι οποίοι είναι υπέρβαροι έχουν προσπαθήσει, μάταια, να χάσουν βάρος. Η αγορά έχει κατακλυσθεί με όλων των ειδών τις δίαιτες, θεραπείες και προϊόντα που διαφημίζουν επιτυχία. Αλλά, πολλές έρευνες δείχνουν ότι οι δίαιτες και τα βοηθήματα αδυνατίσματος σπάνια επιτυγχάνουν να βοηθήσουν τους ανθρώπους να φθάσουν στο επιθυμητό αποτέλεσμα της μόνιμης μείωσης του βάρους. Στην πραγματικότητα, πολλοί, οι οποίοι έχουν προσπαθήσει να κάνουν δίαιτα ξαναπήραν περισσότερα κιλά από όσα έχασαν μόλις σταμάτησαν την δίαιτα.
Η φαρμακευτική αντιμετώπιση της παχυσαρκίας συστήνεται σε άτομα με ΒΜΙ άνω του 30 ή με ΒΜΙ άνω του 27 με συνοδό νόσο. Προσφέρεται για παχύσαρκους ασθενείς που έχουν αποτύχει στο παρελθόν να χάσουν βάρος μέσω δίαιτας και άσκησης. Υπάρχουν δύο κατηγορίες: οι δεσμευτές λίπους με κυριότερο εκπρόσωπο την ορλιστάτη και οι καταστολείς όρεξης με κυριότερο εκπρόσωπο την σιμπουτραμίνη

Χειρουργική επέμβαση :

Στην πολύ σοβαρή, νοσογόνο παχυσαρκία, όπου ο ΔΜΣ ξεπερνά το 35-40 η χειρουργική θεραπεία έχει πρωταρχικό ρόλο. Τα άτομα αυτά πάσχουν από μία χρόνια, πολυπαραγοντική νόσο και έχουν κατά κανόνα κληρονομική προδιάθεση. Οι επιπτώσεις για την υγεία τους καθώς και οι ψυχολογικές, κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις της νόσου στη ζωή τους είναι καταστροφικές, και οδηγούν τους ανθρώπους αυτούς στην απελπισία. Η πιθανότητα πρόωρου θανάτου είναι πολύ αυξημένη. Στα άτομα αυτά αποτυγχάνουν κατά κανόνα και έχουν αποτύχει στο παρελθόν όλες οι άλλες μέθοδοι αντιμετώπισης του προβλήματος, εξουθενώνοντας τους ασθενείς σωματικά, ψυχολογικά και οικονομικά. Συχνά έχουν χάσει κιλά στο παρελθόν και τα έχουν ξαναπάρει, πολλές φορές μάλιστα έχουν πάρει περισσότερα. Όταν προσέρχονται στον χειρουργό οι ασθενείς αυτοί είναι απογοητευμένοι, αλλά συνήθως και αποφασισμένοι να λύσουν αυτό το μεγάλο τους πρόβλημα και να αλλάξουν τη ζωή τους. Τα επιστημονικά δεδομένα της τελευταίας δεκαετίας αναδεικνύουν σαφώς ότι η χειρουργική αντιμετώπιση έχει ένδειξη όταν οι άλλες προσπάθειες έχουν αποτύχει, δεδομένου ότι είναι πολύ σπάνιο να μπορέσει ένας τέτοιος ασθενής να χάσει έστω και ένα 10% του βάρους του και μετά να το διατηρήσει.

Τα κριτήρια για να υποβληθεί κάποιος σε χειρουργική αντιμετώπιση είναι: να έχει ΒΜΙ μεγαλύτερο του 40 ή ΒΜΙ μεγαλύτερο του 35 και να συνυπάρχουν σοβαρές συνοδοί νόσοι. Χωρίζονται σε δύο τύπους: Περιοριστικού (Κάθετη γαστροπλαστική και προσαρμοσμένο γαστρικό δέσιμο) και Δυσαπορροφητικού (Νηστιδοειλεϊκή Παράκαμψη και Χολοπαγκρεατική Παράκαμψη) . Οι περιοριστικού τύπου αποτρέπουν την υπερκατανάλωση τροφής με ένα μηχανισμό κλεψύδρας και προκαλούν γρήγορο κορεσμό ενώ στις δυσαπορροφητικού, παρακάμπτεται μήκος του λεπτού εντέρου και δημιουργείται δυσαπορρόφηση παρόμοια με του συνδρόμου βραχέως εντέρου.

Saturday, June 27, 2009

Οι μέρες πριν την επέμβαση

Αν και "οδοντογλυφίδα" μέχρι την εφηβεία, ξαφνικά μαζί με την περίοδο ήρθαν και τα κιλά. Και μετά κάθε χρόνο, λίγα λίγα, άρχισαν να πολλαπλασιάζονται. Απλά, δεν τα έβλεπα.
Με ύψος 1.55, έπρεπε να φτάσω τα 80 κιλά για να συγκινηθώ, και να αρχίσω δίαιτες ειδικές και δίαιτες χημικές και ινστιτούτα και χάπια και μηχανήματα και ζώνες και πρωτεϊνούχα ροφήματα και taste diet και ο,τιδήποτε κυκλοφορούσε (στο εμπόριο ή μη) για χάσιμο κιλών. Αποτέλεσμα, κάθε μου απόπειρα, μικρή ή μεγάλη, οδηγούσε σε μεγαλύτερο βάρος, και ο μεταβολισμός μου έγινε σμπαράλια. Οι στερητικές δίαιτες μου αφαιρούσαν γύρω στα 200 γρ. τη βδομάδα (και όχι πάντα...), ενώ μια γουρουνιά το σαββατοκύριακο μου πρόσθετε 2 ολόκληρα κιλά!
Ο καρδιολόγος προσπαθούσε να κατεβάσει την υπέρταση με κάθε λογής συνδυασμό χαπιών (ολοένα και αυξανόμενα τον αριθμό), αλλά τα κιλά εκεί, στο ύψος τους... Ξεπέρασα το ψυχολογικό όριο των 80 κιλών, των 90 κιλών, με προβλημάτισε η άφιξη του τριψήφιου, μα κάθε απόπειρα δίαιτας με άφηνε με 5 κιλά επιπλέον...

Όταν πλησιάζοντας το κατώφλι των 40 αποφάσισα κι εγώ να τεκνοποιήσω, έχοντας φτάσει αισίως στα 102 κιλά, άκουσα το γιατρό να μου λέει πόσο μειώνει τα ποσοστά γονιμότητας η παχυσαρκία, και πόσο αυξάνει τις επιπλοκές. Η εξωσωματική ήταν μονόδρομος, για ορμονικούς κυρίως λόγους - όχι, τα κιλά δεν φταίγανε για αυτό, αλλά μπορούσανε να δημιουργήσουν προβλήματα. Ο γυναικολόγος μου με κούρδιζε σε όλη την εγκυμοσύνη ότι του δυσκόλευα τη ζωή. Φυσικά δεν υπήρχε περιθώριο για δίαιτα, 102 κιλά έμεινα έγκυος με αρκετά προβλήματα, 102 κιλά μπήκα στο μαιευτήριο τέλος 8ου και 102 κιλά βγήκα λίγες μέρες μετά... Μα καλά, το μωρό που βγήκε από τα σπλάχνα μου δεν έπρεπε να μειώσει το βάρος στη ζυγαριά, έστω και για μια μέρα; Αναπάντητο ερώτημα.
Ο (ινσουλινοεξαρτώμενος) διαβήτης κύησης που μου κράτησε συντροφιά τις τελευταίες βδόμάδες της κύησης με τρομοκράτησε, και ο διαβητολόγος στη συνέχεια με ενημέρωσε ότι για να μην προσχωρήσω στην ομάδα των διαβητικών, έπρεπε να χάσω κιλά και να ακολουθώ διατροφή ως διαβητικός...

Αποτέλεσμα, μετά από δύομιση χρόνια και αρκετές προσπάθειες προσεγμένης (;) διατροφής να έχω φτάσει αισιώς 120 κιλά και ... ως εκ θαύματος σε μια νέα εγκυμοσύνη κρυφή μέχρι τον τέταρτο μήνα (μα καλά, δεν είπε ο γιατρός ότι μειώνεται η γονιμότητα;...) Φυσικά, είχε χτυπήσει ήδη ο διαβήτης κύησης, και νοσηλεύτηκα στο νοσοκομείο από αρχές 7ου, για να πάρουν το παιδί τελικά αρχές 8ου και να μείνει στη θερμοκοιτίδα λίγες βδομάδες. Και κλασικά, 120 κιλά μπήκα στο νοσοκομείο και 120 κιλά βγήκα! Όσο για το διαβήτη, αυτή τη φορά ήρθε για να μείνει...

Δεν υπάρχουν άλλα περιθώρια λοιπόν για νέες αποτυχημένες απόπειρες. Βλέπω τα παιδιά μου και δεν μπορώ να τα αγκαλιάσω, να τα σηκώσω, να τα κυνηγήσω όπως θα ήθελα. Βλέπω τα χάπια που κατεβάζω με το φτυάρι πια. Βλέπω τα ρούχα που μου μπαίνουνε να μοιάζουνε ολοένα και περισσότερο με σακιά. Οπότε, με το που βγήκε το μικρό από τα πρόωρα, πήγα στο γιατρό και αυτή τη φορά μαζί με τα χάπια για πίεση και διαβήτη του ζήτησα βοήθεια χειρουργική για την αντιμετώπιση της νοσογόνου παχυσαρκίας (επιτέλους είπα τα πράγματα με το όνομά τους!).
Μου έδωσε κάποια τηλέφωνα, δημόσια και ιδιωτικά. "Φοβάμαι να σε αναλάβω, έχεις εκκρεμότητες, τα παιδιά σου" μου είπε κάποιος γιατρός στη Θεσ/νίκη - μα για αυτά κυρίως ΠΡΕΠΕΙ να κάνω την προσπάθεια. Και τελικά ως εκ θαύματος έφτασα στην Πάτρα. Από σχετικά φόρουμ είχα ήδη ενημερωθεί για το είδος της επέμβασης που χρειαζόμουν (χολοπαγκρεατική παράκαμψη - ο γιατρός αυτό πρότεινε πριν καν του στείλω τις εξετάσεις...), για το μεγάλο χρόνο αναμονής, για τις βιταμίνες που θα αντικαταστήσουν τους τόνους των χαπιών που παίρνω τώρα, σχεδόν για κάθε στιγμή πριν και μετά.
Η μεγάλη αναμονή πλησιάζει το τέλος της. Από τέλη Αυγούστου που πρωτοπήρα τηλέφωνο στην Πάτρα για ραντεβού, η επέμβαση θα γίνει τέλη Ιουλίου, 11 μήνες μετά. Χολοπαγκρεατική εκτροπή με Roux n Y. Πώς αισθάνομαι; Επιτέλους ήρεμη. Και όσο για την αναμονή, θέλω να πιστεύω πως αξίζει τον κόπο...